Na Uy phản đối giải Hòa bình FIFA trao cho Trump, yêu cầu điều tra Infantino

Giữa lúc World Cup 2026 đang cận kề, bóng đá thế giới lại dậy sóng vì một cuộc đối đầu ngoài sân cỏ. Liên đoàn bóng đá Na Uy (NFF) chính thức yêu cầu FIFA hủy bỏ giải thưởng Hòa bình từng trao cho Tổng thống Mỹ Donald Trump, đồng thời ủng hộ đơn tố cáo vi phạm đạo đức nhắm thẳng vào Chủ tịch FIFA Gianni Infantino.

Người đứng đầu NFF, bà Lise Klaveness, khẳng định giải thưởng được trao tại lễ bốc thăm World Cup 2026 ở Washington hồi tháng 12/2025 đã đi ngược lại nguyên tắc trung lập chính trị mà chính FIFA đặt ra. Theo bà, FIFA không có thẩm quyền lập ra một giải thưởng mang tính chất như vậy khi thế giới đã có Viện Nobel đảm nhận vai trò này một cách hoàn toàn độc lập.

Đáng chú ý, giải thưởng được FIFA công bố từ tháng 11/2025 nhằm “tôn vinh những cá nhân có đóng góp đặc biệt cho hòa bình và đoàn kết nhân loại”, nhưng lại không hề thông qua sự phê duyệt của Hội đồng FIFA. Dư luận quốc tế nhanh chóng chế giễu động thái này, nhất là khi mối quan hệ gần gũi giữa Infantino và Trump khiến nhiều người nghi ngờ đây chỉ là “phần thưởng an ủi” dành cho vị Tổng thống Mỹ sau khi ông trượt giải Nobel Hòa bình. Tình hình càng thêm nhạy cảm trong bối cảnh cuộc xung đột giữa Mỹ và Iran leo thang sau đó.

Tuy nhiên, cho đến thời điểm hiện tại, NFF vẫn là tổ chức duy nhất dám công khai phản đối. Bà Klaveness nhấn mạnh rằng mọi liên đoàn thành viên, liên đoàn châu lục và bản thân FIFA cần giữ khoảng cách cần thiết với các nhà lãnh đạo quốc gia. Bà cảnh báo: những giải thưởng kiểu này tiềm ẩn rủi ro chính trị rất lớn nếu thiếu quy trình độc lập, ban giám khảo minh bạch và tiêu chí đánh giá rõ ràng.

NFF đã xác nhận sẽ gửi văn bản chính thức tới FIFA, đồng thời hậu thuẫn đơn khiếu nại của tổ chức Fair Square gửi tới Ủy ban Đạo đức FIFA. Nữ chủ tịch 45 tuổi yêu cầu cơ quan này vào cuộc đánh giá toàn diện về việc vi phạm quy tắc trung lập chính trị, và khẳng định giải thưởng cần bị bãi bỏ vĩnh viễn xét trên cả phương diện thẩm quyền lẫn quản trị. Theo báo Times của Anh, FIFA thậm chí chưa từng công bố danh sách đề cử, còn người phát ngôn tổ chức này cũng từ chối tiết lộ ai đứng sau quyết định chọn người nhận giải.

Bất chấp áp lực, Infantino vẫn kiên quyết bảo vệ lập trường. Trả lời kênh Sky News hồi tháng 2/2026, ông tuyên bố Trump “hoàn toàn xứng đáng một cách khách quan” nhờ những nỗ lực giải quyết xung đột và cứu sống nhiều sinh mạng.

Bà Klaveness không phải lần đầu đối đầu với FIFA. Tại Đại hội FIFA ở Doha năm 2022, bà từng gây chấn động khi thẳng thắn chỉ ra rằng tổ chức này còn phải đi “một chặng đường dài” trong các vấn đề nhân quyền, bình đẳng và dân chủ. Dù vậy, bà cho biết sẽ không phát biểu tương tự tại Đại hội FIFA sắp tới ở Vancouver, Canada.

Ngoài câu chuyện giải thưởng, nữ lãnh đạo NFF còn bày tỏ quan ngại sâu sắc về vấn đề an ninh tại các địa điểm thi đấu World Cup 2026 trên đất Mỹ. Việc giới chức Mỹ tuyên bố đặc vụ Cơ quan Thực thi Di trú (ICE) sẽ tham gia lực lượng bảo vệ giải đấu khiến bà lo ngại cổ động viên có thể trở thành mục tiêu. Bà dự kiến đưa vấn đề này ra trước ban lãnh đạo FIFA tại kỳ Đại hội ở Vancouver, kèm theo thông điệp rõ ràng: “Ngày hội bóng đá lớn nhất hành tinh phải đảm bảo tính hòa nhập và an toàn cho tất cả mọi người, không phân biệt sắc tộc, quốc tịch hay xu hướng tình dục.”

Động thái cứng rắn của NFF đặt ra câu hỏi lớn về khả năng quản trị và tính minh bạch trong nội bộ FIFA, nhất là khi World Cup 2026 đã ở ngay trước mắt. Liệu tiếng nói đơn độc của Na Uy có đủ sức tạo nên thay đổi, hay sẽ chìm nghỉm giữa sự im lặng của phần còn lại trong làng bóng đá thế giới, vẫn là điều cần chờ đợi.

FAQ